Dit gedeelte gaat over mijn opleiding op de zeevaartschool in:
harlingen

Klik op de foto's/afbeeldingen om een grotere foto te zien.

De opleiding aan de MULO in Amsterdam-N. had al ik gauw bekeken, ik wilde gaan varen!


 
Maar eerst moest ik van mijn ouders een diploma behalen, het werd de "Oranje Nassauschool" in HARLINGEN, een opleidingsschool voor Rijn- en Binnenvaart en Kustvaart.
Met een internaat in de Weeshuistraat 3 (zie de foto's hieronder), ik ben hier met veel plezier twee jaar van 1962 tot 1964 intern geweest onder nummer 4-261.

 
Directeur van de school en internaat in 1962-1964 was:
Dhr. J.F. Swarts (Hij was iemand van de oude stempel die er behoorlijk de wind onder had.)
 
De leiding bestond uit:
Dhr. J. Keuning
(stuurman)
Dhr. Dijkstra
(bootsman)
Dhr. De Vries
(bootsman)
Dhr. Visser
(bootsman)
Dhr. Bron
(hofmeester)
Het leraren korps bestond uit:
Dhr. Baardman
(stuurman)
Reglementen.
Dhr. Bloem

Algebra en Meetkunde.
Dhr. Ewijk

Motoren
Dhr. Adema
(stuurman)
Radio Telefonie
Dhr. Pennewaard
(stuurman)
Engels
 
Bij dhr. Ewijk hebben we veel stukken ijzer bewerkt en gevijld en hebben wij alles over de spoelpomp (dit woord spraak hij op een speciale manier uit 'spoulepomph') geleerd.
Bij dhr. Adema mochten de beste leerlingen s'avonds extra RT les volgen, mede door hem heb ik mijn Radio Telefonie diploma behaald.
 

Op het internaat heerste een militaire discipline:

- verplicht naar de kapper
- verplicht ketelpak dragen
- zakgeld van FL. 2,50
- éénmaal in de week douchen

's Avonds na een uur verplichte studie nog even een luchtje scheppen op de kade en een half uurtje TV tot 9 uur en dan naar boven om je te wassen en naar bed, de bootsman kwam dan langs om je te controleren.
Dan het licht uit maar voor dat hij dit deed riep hij nog ..handen boven de dekens!.

's Ochtens om half 7 werd iedereen weer zijn bed uitgefloten (via zo'n scheidsrechtersfluitje) of als je nog even bleef liggen tot de bootsman terug kwam, werd je ook wel met matras en al uit je bed gekieperd.
De eerste handeling daarna was wassen en je bed opmaken, de lakens/dekens tot op de millimeter nauwkeurig op een speciale manier opvouwen.
Je te kleine kastje netjes inruimen (op mes breedte) en was dit niet naar de zin van de bootsman werd alles overhoop getrokken en kon je opnieuw beginnen, soms wel enkele keren achterelkaar.
En 's avonds moest het bed weer op een speciale manier opgemaakt worden voor de nacht.
De bootslui controleerde dit nauwgezet en was het niet naar hun zin, trokken ze alles overhoop en kon je opnieuw beginnen, net zolang dat het naar hun zin was.

Opdoffer:

Bootsman Dijkstra heb ik eens een geweldige opdoffer verkocht.
Hij geloofde mij niet dat ik pas een schone pyjama had aangetrokken en trok mij aan mijn haren het bed uit.
Voor straf moest ik een aantal uren in de eetzaal in mijn pyjama als een kleuter in een hoek staan.
Menigmaal heb ik voor straf de vrije weekenden op het internaat moeten doorbrengen, terwijl de anderen naar huis mochten .
Werd ik weer eens door stuurman Keunig (op de fiets) betrapt terwijl ik met een meisje liep of dat ik mijn hoofd deksel niet (of niet 'goed') ophad.
Vaak werd de veer uit de hoofddeksel verwijderd (dat stond stoer), hingen de zijkanten wat losser naar beneden.

In het weekend (en bij het passagieren) controle van het uniform (zitten de knopen wel goed vast), zijn je schoenen op de juiste wijze gepoetst en ook nog de controle van de handen (nagels kort en schoon) haren inspectie en nog veel meer plagerijen.
Als je niet voldeen aan één van deze inspecties, (loszittende knopen werden zo van je uniform afgetrokken, kon je ze alsnog goed vastnaaien), miste je de bus naar huis (die 1x in het uur kwam) en ging je stiekem liften, zodoende bespaarde je dan toch nog de buskosten wat je als extra zakgeld kon gebruiken.
Dat liften was VERBODEN en als je gesnapt werd (meestal door dhr. Addema, die op weg naar huis richting de afsluitdijk moest) kon je direct terug naar het internaat en de rest van het weekend straf corvee doen.

Straf corvee:

Zoals het internaat schoonmaken (Wc’s, wasruimte, en zalen schoonmaken), in de keuken helpen, het straatje bij de ingang vegen en onkruid vrij maken en mocht je niet buiten de poort komen.

Geen verlof:

Regelmatig kon je ook niet naar huis i.v.m. de kosten die dat met zich meebracht en zat je het weekend vast in Harlingen waar niet veel te beleven was.
En van DEZE weekenden heb ik toch wel veel leuke herinneringen uit die tijd, o.a. de hele middag met één glas cola (je had maar weinig zakgeld) in de snackbar "De Corner" (snackbar op de hoek tegenover de school) of "De Vijver" doorbrengen bij de jukebox (nummers van Roy Orbison meegalmen), dit in gezelschap van je maten die ook niet naar huis konden en de Harlingse meisjes.
s’ Winters kon je een ‘namaak’ rumgrog bestellen, lekker warm en dan had je het idee dat je toch nog drank had gedronken.
Je kon toen ook snoepjes kopen, met een dranksmaak vulling, waardoor de bootslieden dachten dat ze je gesnapt hadden op drank gebruik, grote hilariteit, waarna je ze het rolletje snoep liet zien.

Met de meisjes naar de dijk en daar flikvlooien (wel op een nette manier hoor!).
s’ Avonds met de hele groep achterblijvers TV kijken en dan wat later naar bed als door de weeks.
Zondags naar de kerk (terwijl je NIET gelovig was) om maar niet op het internaat te hoeven blijven en daar aardappels te moeten jassen.
Na de kerkdienst bij meneer pastoor koffie drinken en diegene die rookten mochten een peuk opsteken.
Je mocht je niet in een kroeg vertonen, ook al dronk je geen alcohol, je had een uniform aan dus werd je zo herkent en verlinkt met weer alle gevolgen van dien.

Corvee:

We hadden ook wel gewoon corvé dienst, moest je met z'n allen het internaat schoonmaken en een ploeg moest in de keuken helpen.

Al met al toch een reuze gezellige en leerzame tijd gehad in Harlingen, op de vaart en tijdens mijn militaire diensttijd veel nut gehad van deze discipline.

              
Afbeeldingen van deze boeken zijn van de site van de groninger kustvaart.
 
Internationaal spellingsalfabet.
AlphaBravoCharlyDelta EchoFoxtrotGolfHotelIndia
JuliettKiloLimaMikeNovember OscarPapaQuebecRomeo
SierraTango UniformVictorWhiskyX-rayYankee Zulu 
 

Later in de praktijk heb ik veel gehad aan het vak touwknopen en splitsen, dit moest aan boord veelvuldig gedaan worden omdat er nog al eens wat touwwerk en/of staaldraad stuk ging en omdat ik dit op de zeevaartschool geleerd had mocht ik dit vaak doen.

Tijdens de opleiding heb ik verschillende keren gevaren op diverse opleidingsschepen.
Met de schepen "Prs. Beatrix", "Prs. Christina" de Rijn op, diepte pijlen met een pijlstok en hectometerpalen aan de wal noteren.
Blind varen op de radar, dan werden de ramen van de stuurhut met schotten geblindeerd en moest je op de commando's van de radar bediende sturen.
Op de "Prins Hendrik" met kapitein J. van Kleef naar Zeeland, met puinsteen het dek schuren en je aan dek wassen met emmers koud zeewater.
Met de "Prinses Juliana" het IJsselmeer op met kapitein Klootsema, stuurman Visser, meester Jobse, bootsman Eveleens.
In de machinekamer had je veel werk om de direkt omkeerbare Brons motor van vooruit op achteruit te krijgen.

(klik op foto's hier onder).


Voor dit papiertje was je twee jaar aan het ploeteren.

 

  • Historie.
  •      (bron: "SITE VAN SJIRK DIJKSTRA")

    Het Koninklijk Onderwijsfonds voor de Scheepvaart (KOF) is opgericht in 1921 met als doel:
    "Het bevorderen van vakonderwijs in de binnenvaart, de uitgave van leerboeken ten behoeve van dat onderwijs en voorts in het algemeen al wat met dat onderwijs verband houdt of tot bevordering daarvan kan strekken".

    Ook in Friesland nam de belangstelling toe voor een opleiding in de richting van de Rijn- ,Binnen- en Zeevaart.
    In 1956 kwam men tot de conclusie dat een Dagnijverheidschool in Harlingen van groot belang moest worden geacht.
    Op 23 september 1958 werd begonnen met het onderwijs in de voormalige huishoudschool aan de Kerkstraat 1 in Harlingen.
    Het internaat werd gehuisvest in een deel van het voormalige weeshuis aan de Weeshuisstraat 3.
    Hiervoor was een ingrijpende verbouwing noodzakelijk.
    De officiële opening van school en internaat vond plaats op 21 oktober 1958.

    Doordat het schoolgebouw aan de Kerkstraat te klein en was ook te oud was om in aanmerking te komen voor renovatie.
    Werd in 1974 verhuisd naar de voormalige zeevaartschool van Harlingen aan de Zuid-Oostersingel.
    Ook het internaat was toe aan een grondige opknapbeurt en dit werd gerealiseerd in 1980.
    Tot voor enkele jaren geleden waren hier de leerlingen gehuisvest.
    Thans zijn beide panden verlaten.

  • Hieronder nog een aantal foto's van het (inmiddels afgebroken) internaat.

  • Na het behalen van mijn diploma ben ik gaan varen (mijn grootste wens)
    'zie verder bij kustvaart'.